Q7 Riverside Complex Đào Trí,

Doanh nghiệp và TPP sau bầu cử Tổng thống Mỹ

Doanh nghiệp và TPP sau bầu cử Tổng thống Mỹ

(Hungthinhland) – Sau kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ vào hôm 9-11, việc Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) có khả năng bị bãi bỏ hoặc chậm lại đang trở thành một trong những vấn đề nóng được quan tâm trong lĩnh vực thương mại xuyên biên giới. TBKTSG đã ghi nhận một số ý kiến.

Ông Herb Cochran, Giám đốc điều hành Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam (AmCham):

Vào 5 giờ 55 chiều ngày 11-11 theo giờ Washington (Mỹ) (tức sáng sớm ngày 12-11 theo giờ Việt Nam), tờ The Wall Street Journal và các tờ báo khác đều đưa tin rằng chính quyền Tổng thống Obama đã ngừng hy vọng vào việc Quốc hội Mỹ sẽ sớm thông qua TPP, vì các vị lãnh đạo Đảng Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ cho biết họ sẽ không xem xét TPP trong khóa họp “vịt què” (lameduck session) (diễn ra trong khoảng thời gian giữa cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 11 và ngày nhậm chức của tổng thống mới vào đầu năm sau).

honghai

TPP kỳ vọng sẽ mở ra nhiều cơ hội cho ngành dệt may chen chân vào thị trường 12 nước thành viên.

Cũng theo truyền thông Mỹ, các vị lãnh đạo Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ tại Quốc hội đều nói với Nhà Trắng họ sẽ không thúc đẩy TPP sau kết quả bầu cử Mỹ vừa rồi, và chính quyền Tổng thống Mỹ biết rằng hiện không còn cách nào để xúc tiến TPP. Mọi quyết định liên quan đến TPP giờ đây phụ thuộc vào ông Donald Trump.

Tôi cho rằng đối với Việt Nam, ngay cả khi có TPP, Việt Nam có thể không có được lợi ích nếu thiếu hai yếu tố quan trọng. Hay nói theo cách khác, ngay cả khi không có TPP, Việt Nam vẫn có thể có được những lợi ích to lớn nếu có được hai yếu tố này. Đó là, các công ty Việt Nam phải tham gia được chuỗi cung ứng toàn cầu, và Chính phủ Việt Nam phải cải cách thủ tục hành chính.

Tổng giám đốc Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) cũng đã nói đến điều này khi gặp gỡ chính phủ và doanh nghiệp Việt Nam hồi tháng 4-2016. Đó là, đối với Việt Nam, việc thực hiện hiệp định tạo thuận lợi thương mại có thể giúp giảm 20% chi phí thương mại, giúp đẩy mạnh dòng chảy thương mại ở Việt Nam và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa bắt đầu xuất khẩu.

Hiện xuất khẩu của Việt Nam đang chiếm 25% trong xuất khẩu của các nước ASEAN vào thị trường Mỹ và sẽ tiến đến mức 33% vào năm 2020. Xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam cũng tăng thị phần trong tổng nhập khẩu hàng dệt may của Mỹ, từ 7,1% vào năm 2011 lên 10,8% năm 2016, trong khi thị phần hàng dệt may Trung Quốc tại thị trường Mỹ giảm từ 40,1% xuống còn 36,8%.

Do đó, với việc thực thi mạnh mẽ các chính sách hội nhập toàn cầu cùng hỗ trợ kỹ thuật từ Mỹ (như hỗ trợ thông qua dự án liên minh tạo thuận lợi thương mại Việt Nam – Vietnam Trade Facilitation Alliance), thương mại và đầu tư giữa Mỹ và Việt Nam sẽ tiếp tục tăng nhanh.

Về việc nhiều dự án đầu tư nước ngoài (FDI) đổ vào Việt Nam trong thời gian qua cũng như nhiều khách hàng đến Việt Nam tìm nguồn hàng để đón đầu cơ hội từ TPP, tôi cho rằng nếu xảy ra khả năng không có TPP thì việc này cũng không làm thay đổi tình hình.

Vào tháng 9-2013, ủy ban phụ trách về dệt may và da giày của AmCham tại Hồng Kông đã có cuộc gặp với AmCham TPHCM, Ủy ban nhân dân TPHCM, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cũng như Hiệp hội Dệt may, Da giày (VITAS, LEFASO) để thảo luận về việc dời sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Khi ấy, họ nói rằng họ đang rời Trung Quốc dù có hay không có TPP, và họ muốn biết liệu Việt Nam có hỗ trợ họ hay không. Và cũng khi ấy, câu trả lời từ phía Việt Nam là “có”. Kết quả hiện cũng rất rõ ràng thể hiện ở việc thị phần hàng xuất khẩu dệt may của Việt Nam tại Mỹ đang tăng trong khi của Trung Quốc sụt giảm, và xu hướng này sẽ còn tiếp tục.

Ngoài ra, trong chương 30 của TPP giải thích về các điều khoản để hiệp định này có hiệu lực. Trong đó, ngày sớm nhất mà TPP có thể có hiệu lực là 1-6-2018 trong trường hợp không đủ toàn bộ 12 nước thông báo về việc hoàn thành các thủ tục pháp lý trong nước trong vòng hai năm kể từ ngày ký (4-2-2016), thì TPP sẽ có hiệu lực sau hai năm và 60 ngày sau ngày ký, tức ngày 1-6-2018, nếu ít nhất sáu nước (chiếm ít nhất 85% tổng GDP cộng gộp tính theo giá trị năm 2013) thông báo về việc hoàn thành các thủ tục pháp lý trong nước trong thời gian này. Để có được mức 85% GDP này, đòi hỏi phải có cả Mỹ, Nhật, Canada, Mexico, Úc và một trong những nước còn lại hoàn tất thủ tục phê chuẩn trong nước.

Theo đó, nếu TPP có hiệu lực, tác động của hiệp định này lên tăng trưởng xuất khẩu và GDP của Việt Nam cũng không thể trong một sớm một chiều mà phải lâu dài, có thể từ 5-10 năm tới nữa.

Bà Nguyễn Phương Chi, Giám đốc phát triển chiến lược tại Công ty cổ phần Sợi Thế Kỷ (STK):

Kế hoạch kinh doanh không dựa trên kỳ vọng TPP

Kế hoạch kinh doanh hiện tại của STK không xây dựng dựa trên kỳ vọng từ TPP mà dựa trên dự án thực tế của các nhà đầu tư hiện hữu (tức khách hàng của công ty). Hiện công ty đang mở rộng việc kinh doanh tại thị trường trong nước và nỗ lực đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường như Hàn Quốc và sắp tới là Nhật Bản.

TPP, nếu Mỹ thông qua được, đây sẽ là một cú hích lớn, nhưng nếu hiệp định này không được thông qua, công ty vẫn theo kế hoạch kinh doanh như hiện nay. Tuy nhiên, chúng tôi cũng cần thời gian để đánh giá xem liệu chính phủ mới của Mỹ có động thái gì hạn chếtự do thương mại quốc tếvà các động thái đó có ảnh hưởng gì tới nhu cầu của các khách hàng của công ty tại thị trường Hàn Quốc, Thái Lan, Việt Nam hay không vì có một số khách hàng đang phục vụ thị trường Mỹ.

Ông Lê Quang Hùng, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Sản xuất Thương mại May Sài Gòn (Garmex Saigon):

TPP đến chậm sẽ giảm áp lực cạnh tranh cho doanh nghiệp trong nước

Theo nhận định mang tính chủ quan của cá nhân, tôi cho rằng TPP có khả năng bị chậm lại thay vì sẽ bị xóa bỏ về phía Mỹ sẽ sửa đổi một số điều khoản tron hiệp định. Ngoài ra, ông Donald Trump chủ yếu đả kích Trung Quốc, trong khi TPP là hiệp định của châu Á – Thái Bình Dương và đối lập với Trung Quốc, TPP cũng đem lại lợi ích cho Mỹ trong các lĩnh vực như nông nghiệp. Tuy nhiên, điều này còn tùy thuộc chiến lược của ông Trump.

Trên thực tế, hoạt động sản xuất kinh doanh của các đơn vị may của công ty ở tình trạng chưa có TPP. Từ đầu năm nay, lãnh đạo công ty cũng đặt vấn đề không đặt nặng TPP vào tư duy kinh doanh, vì dù TPP được thông qua sớm thì cũng phải hai năm nữa mới có hiệu lực.

Thông thường, khách hàng đặt hàng trước sáu tháng để doanh nghiệp phát triển mẫu và thực hiện đơn hàng. Đến thời điểm này, sau kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ, khách hàng Mỹ chưa có động thái gì về việc giảm đơn hàng. Điều tôi lo ngại là liệu vị tổng thống mới của Mỹ có giúp kinh tế Mỹ phát triển hay không, vì nếu kinh tế Mỹ suy yếu thì việc nhập khẩu của thị trường này sẽ yếu đi, ảnh hưởng đến việc xuất khẩu của doanh nghiệp Việt Nam qua Mỹ.

Tôi cũng có suy nghĩ chủ quan nữa. Đó là nhiều doanh nghiệp FDI mạnh về dệt may trong vài năm qua đã tăng cường đầu tư sản xuất khép kín (từ sợi đến thành phẩm may mặc) ở Việt Nam để đón đầu TPP. Khi có TPP, họ sẽ chiếm nhiều lợi thế (như thời gian thực hiện đơn hàng nhanh hơn) và doanh nghiệp trong nước sẽ bất lợi về cạnh tranh vì không có đủ nguồn nguyện liệu để đáp ứng quy tắc xuất xứ từ sợi trở đi trong TPP. . Do đó, nếu không có TPP hoặc hiệp định này bị chậm lại, tôi hy vọng doanh nghiệp Việt Nam sẽ có cơ hội tận dụng nguồn nguyên liệu dư dôi từ các dooanh nghiệp FDI sản xuất để từ đó có thể tận dụng những hiệp định khác như Hiệp định giữa Liên hiệp Châu Âu và Việt Nam (EVFTA) (dự kiến có hiệu lực vào khoảng cuối năm 2017 đầu năm 2018) yêu cầu quy tắc xuất xứ từ vải trở đi đối với hàng may mặc. Việc TPP đến chậm có thể cũng giảm bớt áp lực cạnh tranh hiện nay về lao động giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước.

(Theo Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn)

Share this post


asfasfasfsa
Call Now Button